Top Banner

Click here to load reader

ZAKON O BANKAMA RS - · PDF file Supsidijarno lice - je bilo koje pravno lice u kojem banka posjeduje 50% ili više od ukupne vrijednosti akcija s pravom glasa, a što omogu ava...

Apr 23, 2020

ReportDownload

Documents

others

  • ZAKON

    O BANKAMA REPUBLIKE SRPSKE

    (Objavljen u "Sl. glasniku RS", br. 44 od 19. juna 2003, 74/04, 116/11, 5/12)

    I - OPŠTE ODREDBE

    �lan 1. Ovim zakonom ure�uje se osnivanje, poslovanje, upravljanje, supervizija i prestanak rada pravnih lica koja obavljaju poslove primanja nov�anih depozita i davanja kredita, kao i drugih poslova u skladu sa ovim zakonom (u daljem tekstu: banka) u Republici Srpskoj. Banka se osniva i posluje kao akcionarsko društvo. Pojmovi koji se koriste u ovom zakonu imaju slijede�a zna�enja: Osnovni kapital - banke se sastoji od gotovine i materijalne imovine svih obi�nih akcija, prioritetnih nekumulativnih akcija, kao i opštih zakonskih rezervi, zadržane dobiti i drugih stavki koje propiše Agencija za bankarstvo. Dopunski kapital - banke �ini iznos trajnih prioritetnih kumulativnih akcija, iznos opštih rezervi za kreditne gubitke za aktivu klasifikovanu kao dobra aktiva, iznos subordinisanih dugova do 50% visine osnovnog kapitala, iznos hibridnih instrumenata kapitala do 50% visine osnovnog kapitala i druge stavke koje propiše Agencija za bankarstvo. Dopunski kapital ne može pre�i 100% iznosa osnovnog kapitala. Kapital - banke �ini zbir osnovnog i dopunskog kapitala banke. Neto kapital - banke �ini zbir osnovnog i dopunskog kapitala umanjenog za odbitne stavke definisane i propisane aktima Agencije. Upla�eni akcionarski kapital - je iznos gotovine upla�en od strane akcionara za sve obi�ne i prioritetne akcije. Vlasni�ki udio - je bilo koji vlasni�ki udio akcionara odre�en valjano registrovanim ugovorom u nadležnim institucijama kojim je definisan doprinos u novcu ili drugoj imovini, koji predstavlja proporcionalan interes u pravu upravljanja i dobiti poslovanja pravnog lica. Zna�ajan vlasni�ki interes - ima bilo koje pravno ili fizi�ko lice koje posjeduje najmanje 10% ukupnih glasa�kih prava drugog pravnog lica ili banke. Prioritetne akcije - su teku�e akcije sa fiksnom dividendom bez prava glasa ukoliko nisu konvertovane u obi�ne akcije. Prioritetne akcije mogu biti konvertovane samo u obi�ne akcije nakon prethodnog odobrenja Agencije i potom odobrenja akcionara. U slu�aju likvidacije banke vlasnici prioritetnih akcija imaju pravo potraživanja prije vlasnika obi�nih akcija. Nadzorni odbor - je tijelo koje je odgovorno za nadzor poslovanja banke, a ima i druge nadležnosti koje su navedene u ovom zakonu. Skupština akcionara bira nadzorni odbor i predsjednika nadzornog odbora koji moraju djelovati u skladu sa ovim zakonom. Uprava - se sastoji od direktora, zamjenika direktora i izvršnih direktora koje imenuje nadzorni odbor, a koji su nadležni za upravljanje poslovanjem banke u skladu sa ovim zakonom. Povezane banke - su jedna ili više banaka koje dijele dva ili više istih �lanova nadzornog odbora, ili je zajedni�ko vlasništvo istog pravnog ili fizi�kog lica najmanje 10% od njihovih obi�nih akcija u vlasništvu akcionara. Povezana lica - su dva ili više pravnih lica i/ili fizi�kih lica koji posebno ili zajedno imaju: - direktnu ili indirektnu kontrolu nad nadzornim odborom, upravom banke, ili zna�ajnim vlasni�kim interesom ili - koji zajedno djeluju na uspostavljanju zna�ajnog vlasni�kog interesa u cilju vršenja uticaja na poslovanje banke. Supsidijarno lice - je bilo koje pravno lice u kojem banka posjeduje 50% ili više od ukupne vrijednosti akcija s pravom glasa, a što omogu�ava banci da ostvaruje pravo kontrole nad upravom i politikom tog pravnog lica. Ako je supsidijarno lice banka, tada supsidijarna banka mora nezavisno ispuniti sve zahtjeve u skladu sa ovim zakonom. Neaktivni ra�un - je ra�un na kom nije bilo aktivnosti od strane vlasnika ra�una uklju�uju�i deponovanje ili povla�enje sredstava sa ra�una od strane vlasnika u periodu od jedne godine od dana zadnje aktivnosti vlasnika ra�una, a u slu�aju oro�enih depozita, godinu dana nakon datuma dospije�a.

    II - OSNOVNE ODREDBE

    �lan 2. Niko ne može u svoje ime i za svoj ra�un primiti ili omogu�iti primanje depozita u novcu ili drugih povratnih sredstava od javnosti i davati kredite na podru�ju Republike Srpske, ako nema dozvolu Agencije za bankarstvo Republike Srpske (u daljem tekstu: Agencija) u skladu sa ovim zakonom. Prilikom ugovaranja i odobravanja zajma primjenjuju se odredbe propisa koji ure�uju obligacione odnose. Niko ne može koristiti rije� "banka" ili izvedenice te rije�i u smislu ozna�avanja djelatnosti, proizvoda ili usluga, bez dozvole ili ovlaš�enja Agencije u skladu sa ovim zakonom, osim ako je takva upotreba utvr�ena i odobrena posebnim zakonom ili me�unarodnim sporazumom, ili je iz konteksta u kojem se koristi rije� "banka" jasno da se ona ne odnosi

  • na bankarske djelatnosti. Banka ne može u svom nazivu koristiti rije� koja bi mogla asocirati na bilo koju ustanovu Republike Srpske ili Bosne i Hercegovine ukoliko bi to, po ocjeni Agencije, moglo dovoditi javnost u zabunu.

    �lan 3. Agencija ne�e izdati dozvolu za poslovanje pravnom licu osnovanom sa namjenom da privu�e uplate depozita obe�anjem finansijske ili druge dobiti na osnovu geometrijskog ili drugog progresivnog pove�anja broja lica koji upla�uju depozite. Agencija je ovlaš�ena da kod nadležnog organa pokrene postupak oduzimanja imovine i poslovnih knjiga i likvidacije pravnih lica koje obavljaju djelatnost iz stava 1. ovog �lana.

    �lan 4. Banku mogu osnovati doma�a i strana, pravna i fizi�ka lica. Banku mogu osnovati najmanje dva (2) osniva�a.

    �lan 5. Banke sa sjedištem izvan Republike Srpske mogu uz ovlaš�enje Agencije otvoriti predstavništvo u Republici Srpskoj. Uz zahtjev za dobijanje ovlaš�enja za otvaranje predstavništva podnose se: 1. podaci o nazivu, pravnom statusu i sjedištu banke, 2. statut banke, 3. podaci o finansijskom poslovanju banke, 4. akt o osnivanju predstavništva, 5. naziv i sjedište predstavništva, 6. djelatnost predstavništva, 7. program rada predstavništva, 8. podaci o rukovodnim licima, 9. ovlaš�enje za lice odgovorno za rad i zastupanje predstavništva, 10. ovjerena izjava banke za preuzimanje odgovornosti za sve obaveze koje �e nastati u poslovanju predstavništva. Predstavništvo, u smislu ovog zakona, je organizacioni dio banke u kojem se ne obavljaju bankarski poslovi, nego se vrši prezentovanje, prikupljanje i davanje informacija. Rješenje za izdavanje ovlaš�enja po zahtjevu iz ovog �lana Agencija je dužna donijeti u roku od 60 dana od dana prijema zahtjeva.

    �lan 6. Banke mogu osnovati nezavisna bankarska udruženja kao dobrovoljna neprofitna udruženja. Statut udruženja banaka mora obezbijediti da banke ne mogu potpisati ugovore sa drugim bankama ili udruženjima, a koji bi mogli ograni�iti princip slobodnog tržišta i transparentne konkurencije u poslovanju banaka.

    �lan 7. Banka sa sjedištem izvan podru�ja Republike Srpske može u svoje ime i za svoj ra�un primati nov�ane depozite i davati kredite na podru�ju Republike Srpske putem filijale koja je za to ovlaš�ena od strane Agencije, u skladu sa �l. 84. i 85. ovog zakona. Uz zahtjev za izdavanje ovlaš�enja za otvaranje filijale banka je dužna priložiti ovjerenu izjavu da svom svojom imovinom odgovara za obaveze koje �e nastati u poslovanju filijale. Filijala banke u smislu odredbi ovog zakona je poslovni dio banke, sa ovlaš�enjima u platnom prometu u skladu sa propisima koji regulišu ovu oblast, a koja su utvr�ena statutom banke.

    III - IZDAVANJE DOZVOLE I OVLAŠ�ENJA ZA RAD BANKE

    �lan 8. Dozvolu za rad banke daje Agencija. Zahtjev za izdavanje dozvole za rad osniva�i podnose Agenciji pismeno, a sadrži slijede�e: 1. ugovor o osnivanju potpisan od svih osniva�a, nacrt statuta i drugih osniva�kih akata prema odluci Agencije, 2. podatke o kvalifikacijama i iskustvu �lanova nadzornog odbora i uprave banke, 3. iznos osniva�kog i drugih oblika kapitala banke, 4. spisak osniva�a banke, 5. podatke neophodne za utvr�ivanje boniteta banke.

    �lan 9. Rješenje za izdavanje dozvole po zahtjevu iz �lana 8. ovog zakona Agencija je dužna donijeti u roku od 60 dana od dana prijema zahtjeva.

  • Rješenje Agencije kojim se odbija izdavanje dozvole ili se postavljaju uslovi ili ograni�enja vezana za dozvolu, mora sadržavati obrazloženje odbijanja zahtjeva ili uslova i ograni�enja sadržanih u dozvoli. Protiv rješenja iz stava 1. ovog �lana može se u roku od osam dana od dana dostavljanja uložiti prigovor Upravnom odboru Agencije.

    �lan 10. Dozvola za rad banke je uslov za upis u sudski registar. Agencija �e podnosiocu zahtjeva uru�iti dozvolu za rad samo ako je prethodno upla�en iznos osniva�kog kapitala iz �lana 22. ovog zakona i ako je uvjerena: 1. da �e banka ispunjavati uslove iz ovog zakona i da su dokumentovane perspektive za budu�e finansijsko stanje banke, 2. da predvi�eni �lanovi nadzornog odbora i uprave banke imaju visoku stru�nu spremu i iskustvo na poslovima za koje se banci izdaje dozvola, kao i da se protiv istih ne vodi krivi�ni postupak i da nisu osu�ivani, 3. da sva lica koja imaju zna�ajan vlasni�ki interes imaju zadovoljavaju�u finansijsku sposobnost i odgovaraju�e poslovno iskustvo. Ukoliko je podnosilac zahtjeva pravno lice, kriteriji iz stava 2. ta�. 2. i 3. ovog �lana primjenjuju se na svakog �lana nadzornog odbora, organa upravljanja i rukovo�enja pravnog lica i lica koje u njemu ima zna�ajan vlasni�ki interes. �lanovi nadzornog odbora i uprave banke u smislu odredaba ovog zakona su radnici banke koji imaju posebna ovlaš�enja i o